Tussen fantasie en werkelijkheid. De stadsgezichten van B.J. van Hove (Den Haag)
28 januari t/m 29 april 2012
Ooit zei landschapschilder Andreas Schelfhout tegen zijn neef B.J. van Hove: “Bart je mot liever huize schilderen, leg je liever toe op stadsgezigjes”. En zo geschiedde. Van Hove vervaardigde er in zijn lange leven honderden van. Ruim 75 schilderijen en aquarellen, waarvan vele uit particulier bezit, zijn nu verenigd op de eerste grote overzichtstentoonstelling van zijn werk. In Tussen fantasie en werkelijkheid. De stadsgezichten van B.J. van Hove (1790-1880) brengt het Haags Historisch Museum van 28 januari t/m 29 april 2012 een passend eerbetoon aan deze relatief onbekende schilder.
In 1818 schilderde Bart van Hove zijn eerste stadsgezicht. Vooral van Den Haag, maar ook van andere steden legde hij straten, pleinen en grachten vast, zoals die er in zijn tijd – de negentiende eeuw – uitzagen. Het ging hem hierbij niet in de eerste plaats om een fotografisch nauwkeurige weergave, maar vooral om het maken van een mooi schilderij. Als het bijvoorbeeld ter wille van de compositie nodig was een gebouw een stukje te verplaatsen, dan schrok hij daar niet voor terug. Zo mengde hij de werkelijkheid met een vleug fantasie.
Het omgekeerde komt echter veel vaker voor. In de talrijke fantasie stadsgezichten die hij schilderde, zijn stukjes werkelijkheid terug te vinden. Zo gebruikte hij voor de huizen, kerken en andere gebouwen bestaande bouwstijlen, vooral gotiek en Hollandse renaissance. En soms zien we tussen de fantasie bebouwing een kerk staan die we herkennen als de Bakenesserkerk in Haarlem of de Oude Kerk in Delft.
Van Hove was in zijn tijd niet alleen bekend als schilder van stadsgezichten. Vanwege zijn pedagogische kwaliteiten werd hij in 1820 benoemd tot hoofdonderwijzer aan de Haagsche Teekenacademie en gaf hij les aan onder meer Johannes Bosboom en Hendrik Weissenbruch, beroemd geworden schilders van de Haagse School. Ook werd hij schilder-decorateur van de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. In een periode van 50 jaar ontwierp en vervaardigde hij de achterdoeken van zeker 100 opera’s en toneelstukken. Zes zijn er bewaard gebleven, maar ze zijn te groot (8 x 10 meter!) om in de museumzalen te exposeren. Door middel van multimedia wordt op de tentoonstelling hiervan een indruk gegeven.
Van alle musea bezit het Haags Historisch Museum de grootste collectie schilderijen en aquarellen van Bart van Hove. Het is dan ook niet verwonderlijk dat in dit museum, op een steenworp afstand van de Koninklijke Schouwburg, de eerste overzichtstentoonstelling wordt gehouden. Hierin krijgt de bezoeker een goede indruk van zijn werk en kan steeds de vraag worden gesteld: is het fantasie of is het werkelijkheid?
Bij de tentoonstelling verschijnt onder dezelfde titel een rijk geďllustreerd boek.
Haags Historisch Museum | website
07-11-2011 t/m 30-04-2012 - Tentoonstellingen beeldende kunst
